Wat is Ervaringsgericht Onderwijs?
Binnen het Ervaringsgericht Onderwijs (EGO) staat het ontwikkelproces van kinderen centraal. Niet omdat resultaten onbelangrijk zijn, maar omdat duurzame ontwikkeling en sterke leerresultaten voortkomen uit een krachtig leerproces.

Binnen het EGO kijken we daarom niet alleen naar wat een kind leert, maar vooral ook naar hoe het leert. Voelt een kind zich veilig, gezien en gewaardeerd? Is het nieuwsgierig en gemotiveerd? Kan het helemaal opgaan in wat het doet en leert? 

Welbevinden en betrokkenheid zijn binnen EGO belangrijke kwaliteitsindicatoren om zicht te krijgen op dit proces.

EGO is ontwikkeld door professor Ferre Laevers aan de KU Leuven en wordt continu verder ontwikkeld en verdiept. Inmiddels gebruiken veel scholen in Nederland de uitgangspunten van het EGO als kompas om de kwaliteit van hun onderwijs te onderzoeken en versterken.

“EGO is geen doel op zich, maar een bril waardoor je naar onderwijs kijkt. Een bril die helpt om iedere dag opnieuw de kwaliteit van onderwijs te versterken.”

EGO past binnen iedere onderwijsvisie
EGO is geen onderwijsconcept die andere concepten vervangt. Het is een manier van kijken naar de ontwikkeling van kinderen en de kwaliteit van onderwijs. Dat maakt dat de uitgangspunten van EGO toepasbaar zijn binnen iedere vorm van onderwijs.

Of een school nu werkt vanuit Dalton, Jenaplan, Montessori, Freinet of regulier onderwijs: iedere school wil dat kinderen optimaal kunnen leren, zich breed ontwikkelen en uiteindelijk een betekenisvolle plek vinden in de samenleving. EGO biedt hiervoor het pedagogisch en didactisch kompas om voortdurend te onderzoeken en versterken wat kinderen nodig hebben om tot ontwikkeling te komen.

‘EGO versterkt verschillende onderwijsconcepten in plaats van deze te vervangen.’ 

Het uitgangspunt: procesgericht werken
Procesgericht werken vormt het hart van Ervaringsgericht Onderwijs. Het aanpak- proces- effect-model is daarbij een belangrijk uitgangspunt. We kijken naar wat we als onderwijsprofessionals doen en aanbieden (aanpak), wat dit bij kinderen teweegbrengt (proces) en waartoe dit uiteindelijk leidt (effect). Dat betekent niet dat resultaten onbelangrijk zijn, maar dat duurzaam leren voortkomt uit een krachtig leerproces. Hierbij staan een aantal vragen centraal:

  • Voelt een kind zich veilig, gezien en gewaardeerd?
  • Is het kind werkelijk betrokken bij het leren?
  • Sluit het onderwijs aan bij de mogelijkheden, behoeften en interesses van kinderen?
  • Krijgen kinderen de ruimte om autonomie en eigenaarschap te ontwikkelen?
  • Draagt de rijke leeromgeving bij aan betekenisvol en diepgaand leren?

Deze vragen helpen iedere onderwijsprofessional om bewuste keuzes te maken in het dagelijks handelen en de eigen visie nog krachtiger vorm te geven.

‘We zien dat de kwaliteit van onderwijs wordt afgemeten aan toetsen, cijfers en opbrengsten. EGO voegt daar een essentiële vraag aan toe, namelijk: hoe is dit resultaat tot stand gekomen?’ 

Kinderen verschillen in talenten, interesses, ervaringen en ontwikkelingskansen. Daarom vraagt kwalitatief goed onderwijs om meer dan het volgen van een methode. Het vraagt om onderwijs dat aansluit bij wat kinderen nodig hebben in hun leerproces. Procesgericht werken vraagt aandacht voor wat er in dat leerproces gebeurt. Is een leerling nieuwsgierig? Is er sprake van concentratie, plezier, betrokkenheid en doorzettingsvermogen? Juist deze kenmerken bepalen in sterke mate of leren duurzaam is en beklijft. Naast wat kinderen leren, kijken we nadrukkelijk naar hoe dat leren tot stand komt.

Wat kunnen wij voor je doen?
Wil je ontdekken wat Ervaringsgericht Onderwijs kan betekenen voor jouw school? Of wil je welbevinden en betrokkenheid niet alleen herkennen, maar ook leren gebruiken als kompas voor onderwijsontwikkeling? Vanuit het Centrum voor Welbevinden en Betrokkenheid ondersteunen we scholen en onderwijsprofessionals bij het vertalen van de uitgangspunten van EGO naar hun eigen praktijk. Met trainingen, studiedagen, begeleiding in de school, studiereizen en trajecten op maat werken we samen aan onderwijs waarin welbevinden, betrokkenheid en betekenisvol leren richting geven aan duurzame ontwikkeling.

 hieronder link opnemen naar ons aanbod https://tweemonds.nl/aanbod/

Note voor web: onderaan deze pagina verwijzen naar: 

https://www.youtube.com/watch?v=ZyD8Kr0kkRc (Lezing Ludo over onderzoek naar ego)

Wat levert het op? Ludo en Suze in gesprek: https://www.youtube.com/watch?v=7p0dzFEsBEY

Janusz Korcak en de drie rechten van het kind https://www.youtube.com/watch?v=CgydyuK4m7Y

Bronnen

Heylen, L., Herssens, G., & Laevers, F. (2026). Ervaringsgericht werken: Bouwen aan een leercultuur met 6- tot 12-jarigen. LannooCampus.  

Laevers, F., Moons, J., & Vandevoordt, K. (2026). Ervaringsgericht werken: Een praktijkgids voor het kleuteronderwijs. LannooCampus

Laevers, F. (2011). Experiential education: Making care and education more effective through well-being and involvement. In R. E. Tremblay, M. Boivin, M. Peters, & R. G. Barr (Eds.), Encyclopedia on Early Childhood Development (pp. 1–5). Centre of Excellence for Early Childhood Development.